ده گرفتاری عمده بخش كشاورزی از زبان یك كشاورز نمونه
10 گرفتاری عمده بخش كشاورزی از زبان یك كشاورز نمونه مدیرعامل كانون خبرگان كشاورزی استان كرمان، خرده مالكی، كشاورزی معیشتی، حفر چاهها، برداشت بیرویه از آبهای زیرزمینی، عدم مكانیزاسیون كشاورزی، منفعل بودن تعاونیها، فقدان نیروی انسانی ماهر و خرد بودن اراضی كشاورزی را از مشكلات عمده كشاورزی در بخش تولید عنوان كرد.
خیرالله بیگلری در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس در مورد مشكلات بخش كشاورزی گفت: به دلیل نوسان قیمت، نبودن نیروی كار ماهر و محدود بودن منابع آب و خاك و همچنین نبودن زیر ساختهای لازم و كانالهای كشاورزی، ریسك سرمایهگذاری در بخش كشاورزی بالاست و به كندی صورت میگیرد.
*كشاورزان همه كارها را خودشان انجام میدهند
این كشاورز نمونه همچنین گفت: نبودن شركتهای مشاورهای و مكانیزه باعث شده كه كشاورزان همه كارها را خودشان انجام دهند كه این مسئله منجر به كاهش عملكرد، كاهش درآمد و نبودن علاقه در بخش كشاورزی شده است.
*كشاورزی خرده مالكی
رئیس هیئت مدیره انجمن خبرگان كشاورزی سیرجان گفت: كشاورزی در كشور ما خرده مالكی است و پراكندگی اراضی هم باعث شده عملكرد در این بخش به شدت پایین باشد. وی افزود: اگر چه منابع آبی همچون قنات و چشمه در كشور زیاد است اما به دلیل اداره به صورت خرده مالكی استفاده شایانی از آن نمیشود و همچنین به دلیل نبودن قوانین محكم در صورت خشكشدن قناتها و چاهها احیای آنها عملی نمیشود در حالی كه قبلاً برای احیای قناتها و چشمههای خشك شده در قالب طرح به كشاورزان بومی فارغالتحصیلان كشاورزی و سایر مردم به صورت اولویت تحویل میدادند.
*كشاورزی معیشتی
مدیرعامل كانون خبرگان كشاورزی استان كرمان افزود: كشاورزی در بسیاری از مناطق كشور ما معیشتی است نه اقتصادی به این مفهوم كه بسیاری از زمینها و چاهها ارزش فامیلی دارند نه ارزش تولیدی به عنوان مثال مالكان بسیاری از زمینها یا به خارج از كشور رفتهاند و یا نیازی به درآمد این زمینها ندارند اما كماكان به دلیل ارزش اعتباری كه این زمینها دارند با عملكرد پایین نگهداری میشوند كه حتی بعضی از آنها در طول 10 سال عملكردشان یك كیلوگرم هم افزایش نیافته است.
*حفر چاهها به ضرر كشاورزی تمام شده است
بیگلری افزود: حفر چاهها و برداشت آب از زیر زمین در سالهای گذشته باعث شده كه كیفیت زمینهای زراعی به شدت كاهش یابد زیرا زمانهای گذشته مظهر قناتها از زمینهای حاصلخیز بیرون میآمد و خاكهای مستعد زراعت میشد اما با حفر چاهها در سالهای اخیر دیگر آب مهمتر از حاصلخیزی خاك شده بنابراین كشاورزی به دلیل وجود آب بیشتر در خاكهای نامناسب انجام میشود و این مسئله عملكرد آنها را پایین آورده است. وی افزود: اگر چه حفر چاهها و برداشت آب از سطح زیر زمینی در كوتاهمدت ایجاد اشتغال كرده اما در طولانی مدت به ضرر بخش كشاورزی بوده است به عنوان مثال در بسیاری از مكانها سطح آبهای زیر زمینی به شدت پایین آمده كه این مسئله شوری بیش از اندازه خاكها، تجمع املاح و هجوم شوری به آبهای شیرین و همچنین تحمیل بسیاری از بیماریها به كشاورزی را منجر شده است.
*افزایش 5 برابری برداشت آبهای زیرزمینی
وی همچنین افزود: طبق آمار در دهه هفتاد برداشت آبهای زیرزمینی كمتر از 2 میلیارد متر مكعب بوده كه این میزان در دهه هشتاد به 10 میلیارد متر مكعب افزایش داشته است. وی تأكید كرد: بحران آب یكی از مشكلات بخش كشاورزی در سالهای آینده خواهد بود. *عدم مكانیزاسیون كشاورزی پسته كار نمونه سال گذشته همچنین عدم مكانیزاسیون كشاورزی را از مشكلات دیگر بخش كشاورزی عنوان كرد و گفت: به عنوان مثال در سالهای گذشته كارخانههای تراكتورسازی با مونتاژ قطعات كشورهای دیگر تراكتورهای بیكیفیت، كم قدرت را با قیمتهای بالا روانه بازار كردهاند كه كارایی لازم را ندارد. وی خاطر نشان كرد: در حال حاضر یك تراكتور مونتاژ شده به قیمت 12 میلیون تومان عرضه میشود و همین تراكتور با قطعات اصلی و كارایی بالا اگر از خارج وارد شود 22 تا 23 میلیون تومان هزینه بر میدارد كه در هر دو حالت به ضرر كشاورز تمام میشود. *منفعل بودن تعاونیهای كشاورزی وی همچنین افزود: بالا بودن قیمت ادوات كشاورزی باعث شده كه داشتن مجموع آنها برای استفادههای لازم در بخش كشاورزی از توان یك كشاورز معمولی خارج باشد و نبودن تعاونیهای كشاورزی كه كشاورزان را در عملیات تولید و سایر بخشهای كشاورزی به صورت متمركز حمایت كند این مشكلات را دوچندان كرده است. *نبودن نیروی انسانی ماهر وی همچنین گفت: نبودن نیروی انسانی متخصص و ماهر مشكل عمده بخش كشاورزی است كه كارشناسان این بخش در كارهای اصلی خودشان به كارگیری نمیشود و دیگر اینكه همیشه بین دانش و تخصص و كار در مزارع فاصله زیادی بوده است. بیگلری افزود: اگر چه در سالهای اخیر پیشرفتهای خیلی خوبی در دانش كشاورزی ایجاد شده و آنها به اجرای عملیات نوین در بخش كشاورزی علاقهمند شدهاند كماكان با استانداردهای جهانی فاصله زیادی وجود دارد. *خرد بودن اراضی كشاورزی بیگلری همچنین خردبودن اراضی و پراكنده بودن اراضی را از دیگر مشكلات بخش كشاورزی یاد كرد و گفت: خرد بودن اراضی باعث افزایش هزینه تمام شده و مشكلات سرمایهگذاری در این بخش را منجر شده و قوانین دولت برای تجمیع و جلوگیری از خرد بودن آنها تاكنون مؤثر نبوده است. وی پیشنهاد كرد: دولت باید مالكان زمینهای خرد را در قالب شركتهای سهامی جمعآوری كند و از آنها حمایت كند.
خبرگزاری فارس -89/7/6
