نایب رییس فراکسیون تولید در گفت و گو با نامه:
عدهای به دنبال احتکار پسته هستند/ آجیل شب عید گران میشود؟
یک عضو کمسیون برنامه و بودجه مجلس، از تلاش عده ای برای احتکار پسته خبر داد و گفت: سیاست ممنوعیت صادرات با این اقدام مقابله می کند.
به گزارش نامه، در حالی یک ماه تا پایان سال و آغاز سال جدید باقی مانده است که بحث نوسان قیمت کالاهای مورد نیاز شب عید همچون آجیل مطرح شده است.
بعد از گران شدن نرخ هر کیلو پسته به حدود دو برابر، معاون اول رییس جمهور در جلسه ستاد تنظیم بازار دستور ممنوعیت صادرات پسته به مدت 6 ماه را صادر کرد، تصمیمی که علاوه بر به راه انداختن موجی از انتقادات از سوی بسیاری از فعالان حوزه صادرات پسته ، باعث ایجاد فعالیت در بازار پسته شد به طوری که انجمن پسته برای تامین حدود 5 هزار تن پسته مورد نیاز شب عید مردم با قیمت عمدهفروشی اعلام آمادگی کرد.
بعد از این تحرکات، مهدی غضنفری، وزیر صنعت معدن و تجارت اعلام کرد که هنوز مصوبه ممنوعیت صادرات پسته ابلاغ نشده و مذاکرات با صادرکنندگان این محصول برای تعدیل قیمت آن در بازار داخلی و تنظیم بازار شب عید ادامه دارد.
همچنین رییس کل سازمان توسعه تجارت در اظهارنظری دیگر، شرطی را برای لغو ممنوعیت صادرات پیش پای صادرکنندگان قرار داد، یعنی از این به بعد صادرات پسته مشروط به تامین نیاز داخلی آن هم با قیمت مناسب خواهد بود.
حال صرف نظر از اقدامات انجام شده برای تامین پسته مورد نیاز شب عید مردم ، باز هم این سوال مطرح است که چرا دولت نظارتی بر کنترل بازار ندارد تا هر از چندگاهی چنین شوک هایی به جامعه تحمیل نشود؛ چه آنکه غلامعلی جعفرزاده، عضو کمیسیون برنامه و بودجه معتقد است که دولت به دلیل نداشتن برنامه برای کنترل بازار، در مواجه با گرانی پسته غافلگیر شده است.
گفت و گوی نامه با نایب رییس فراکسیون اشتغال و تولید را ادامه مطالعه فرمایید:
در شرایطی یک ماه به آغاز سال جدید باقی مانده است که همچون سنوات گذشته، صحبت از لزوم کنترل بازار شب عید به میان می آید، به نظر شما دلیل نبود نظارت در بازار شب عید و به دنبال آن گران شده برخی کالاها همچون پسته در این ایام چیست؟
دلیل اصلی این است که دولت سیاست مدون و منظمی برای کنترل بازار شب عید ندارد و طبق معمول غافلگیر میشود؛ این که ما همین الان میدانیم سال بعد و سالهای بعد، شب عید چه روزی است، بدان معناست که میتوانیم برای کنترل بازار برنامهریزی داشته باشیم اما متاسفانه دولت فاقد برنامه است و قطعا دولت زودگذر دچار چنین مشکلاتی میشود.
منظور شما از داشتن برنامه برای کنترل بازار شب عید چیست؟
برای کنترل بازار شب عید باید برنامه ریشهای و جامع داشت چون استراتژیهای خاص و مقطعی و تصمیمات یک شبه و لحظاتی هیچ وقت پاسخگوی نیازهای جامعه نیست.
در شرایط کنونی به دلیل نبود این برنامه هیچ بعید نیست که با نزدیک شدن به روزهای آغازین سال جدید باز هم شاهد گرانی سایر کالاها در بازار شب عید باشیم.
پسته، یکی از کالاهایی است که این روزها حرف و حدیث های زیادی در باب چرایی گرانی آن و راهکارهای مقابله با این پدیده مطرح می شود ، شما دلیل این افزایش قیمت را چه میدانید؟
متاسفانه در کشور ما هر کالای تولید داخل که با کمبود مواجه میشود، در داخل تولید گستردهای داشته است که متاسفانه تولیدکننده آن را به بازار عرضه نمیکند؛ این رویه در مورد بازار پسته نیز وجود دارد؛ در حال حاضر در کشور علی رغم تولید حجم بالایی از پسته، این کالا به بازار عرضه نشده است، این بدان معناست که در بازار تولید داخلی پسته برخی به احتکار بزرگی روی آوردند تا بتوانند پسته را در شب عید گران کنند!
در چنین شرایط راه مقابله با این احتکار، ممنوعیت صادرات پسته است؟
طبیعتا یکی از تدابیر خروج از احتکار، منتفی کردن صادرات آن کالا است بخصوص کالاهایی که مواد فاسد شدنی دارند که خود به خود با منتفی شدن صادرات از انبارها خارج می شوند. بر این اساس میتوان گفت که در مقطع کنونی و با گران شدن پسته، ممنوعیت صادرات سیاست درستی به شمار میآید. البته ممنوعیت صادرات پسته در مقطع کوتاه تنها تولیدکنندگان را مجبور به عرضه ی کالای انبار شده اش می کند؛رویکردی که نتیجه نهایی آن کاهش قیمت فزآینده و بیرویه پسته است.
در شرایط فعلی اقتصاد کشور، این ممنوعیت صادرات تبعاتی را برای کشور به دنبال نخواهد داشت؟
به نظر بنده در وهله اول وقتی خود کشور به تولید داخل نیاز دارد، باید بازارش نیز تامین شود. اکنون ما در آستانه روزهای پایانی سال هستیم و طبیعتا مردم به پسته و سایر اقلام آجیل برای روزهای آغازین سال نو دارند.
بر این اساس در وهله باید تامین بازار داخلی مورد توجه قرار گیرد؛البته لازم به ذکر است که انجام سیاستهای کوتاه مدت همچون ممنوعیت صادرات تبعات طولانی مدت را به همراه نخواهد داشت، این سیاست مقطعی است و اشتباه نیز به نظر نمیرسد. چون ممنوعیت صادرات برای جلوگیری از احتکار بزرگی بود که برخی میخواستند آن را انجام دهند.
در شرایطی که انجمن پسته اعلام کرده که توانایی تامین پسته مورد نیاز شب عید مردم را با قیمت عمده فروشی دارد، آیا باز هم شما سیاست ممنوعیت صادرات پسته را درست می دانید؟
حرف اصلی آن است که باید بازار داخل تامین شود و تولید داخل پاسخگوی نیاز جامعه باشد. حال در شرایطی که قیمت پسته چندین برابر شده است، طبیعتا سیاست ممنوعیت صادرات برای شکستن نرخ بازار سیاست بازرگانی درستی است. باید ما باور کنیم که رشد قیمت پسته غیرمنطقی و غیرمعقول است.
نامه نیوز - 91/11/30
